Kim büyük bir tekenin azameti karşısında kayıtsız kalabilirki. Hangi avcı bu hayvanın görüntüsünden etkilenmedi. Zirvelerin en asil hayvanı olarak bilinir. En güzel özelliklerinden biride Türkiye'nin de aralarında bulunduğu ender ülkelerde doğar ve yaşar. Şükür ki artık daha bilinçli korunuyor ve avı sınırlandırılıyor. Kaçak avlanmasının cezası büyük. Turkish Ibex, yani Türk dağ keçisi olarak literatürde yer alan bu asil hayvanın genel bilgilerini sizinle paylaşıyoruz.

Bezoar Ibex
Bilinen Genel İsimleri: Persian Ibex, Turkish Ibex, Bezoar Goat, Pasang 
Latince İsmi: Capra aegagrus aegagrus

Bezoar (İspanyolca), Bezoarziege, Pasang (Almanca), Chèvre à bézoard, Pasang, Egagre (Fransızca). İranda ise Pasang olarak adlandırılır, farsçadır ve anlamıda "kaya-ayaklı". Aynı zamanda İran Ibexi, Türk Ibexi veya yabani dağ keçisi olarak da bilinir. Ibex, eski çağlarda bağırsaklarında veya midesinde panzehir olarak kullanılabilecek bir çok madde olduğuna inanılan ve hatta panzehir olarak tarihte yararlanılan yarı mitolojik bir otoburdur.İspanyolcaya Bezoar olarak giren adı, Arapçadaki bazahr, Farsçadaki padzahr kelimelerinden gelirki, bu iki kelimenin anlamıda zehirden korunmadır. Latince ismindeki Aegagrus ise Yunanca da yabani keçi anlamına gelen Aigagros kelimesinden gelmiştir.

Tanım

Erkeklerde omuz yüksekliği 76-94 cm, ağırlık ise 45-90 kg arasındadır. Dişiler daha küçüktür.

Ibex yakışıklı bir hayvandır. Siyaha çalan kahverengi, çizgileri-hareleri , daha açık olan gövde rengi ile ahenkli bir kontrast yapar. Yazın post rengi kızıl - kahve iken , kışın kahve ve grimsi tonlara bürünür. Yaşlı hayvanlarda ise bu füme - gri şekline girer. Vücudunun altı kısımları ve bacaklarının arkası beyaz renklidir. Yüzünü, boğazını, göğsünü, omurgaya yakın sırtkısmını, bacaklarının önünü ve kuyrunu kapsayan alanlar koyu kahverenfidir. Çene sakalı siyahtır ve yaşlı erkeklerde sakal çene kadar geniştir. Bazen göğüste ve diz kısımlarında nasırlar oluşur. Erkekler yanlamasına basık, pala şekilli boynuzlara sahiptir. Boynuzları gemi omurgasına benzeyen ön eşikleri keskin, çarpıcı, üst tarafa doğru birbirinden ayrılan iki uzantıyla şekillenir. Dişilerdeki boynuz kısadır, ve gelişmez. Dişilerde sakal yoktur. Females grow short, slender horns and do not have beard. Dişiler, tüm sezonlarda koyu kahvedir ve gözlerinden ağızlarına koyu bir çizgi vardır.

Davranış Biçimi

Rekabetçi bir sürü hayvanıdır. Yaşlı erkekler ya yalnız olurlar, yada küçük genç erkek gruplarına girebilirler. Dişili sürülerde baskın erkekler bulunur. Katım zamanı Sonbahar sonlarıdır. Bir batında genelde iki yavru çıkar ve hamilelik süresi 5 aydır.
Yerleşik olarak hayatını küçük bir bölgede yaşar. Çorak arazide de olsa, ormanda da olsa, sarp, dik, kayalık arazide bulunmayı sever.Yok edici ve beşeri aktivitelere dayanarak geceleyin veya gündüzleyin beslenebilirler. Yaşlı erkekler gizli yerlerde uyumayı sever(bilhassa mağaralar) ve gece beslenirler. Hem otlanır, hem fidanların ağaçların altındaki taze sürgünleri yer; ama sık sık beslenmek için ağaç dallarına tırmanır. 6 metre yüksekliteki ağaçlarda görülmüşlüğü vardır. Çok erken veya geç, hatta karanlık çöktükten sonra bile düzenli olarak su içer. Çok ileri derecede ayağını sıkı basan, çevik ve duyuları çok keskin bir hayvandır.

Yaşam Alanı

Otlayabileceği arazilere yakın yalçın dağlık alanlar, ve kayalık bölgeler.

DAĞ KEÇİSİ(IBEX)

Dünya üstündeki coğrafik dağılımı

Anadolu (Türkiyenin Asyaya yakın kısmı), kuzeydoğu Irak, batı Afganistanla birliklte İran'ın büyük bölümü. Az olduğu söylenmekle birlikte doğu Kafkaslarda ve doğu Türkmenistanda da görülür. Doğu Kafkaslardaki soyu TUR olarak farklılık göstermekte olup Ibex le de karşılaşılmaktadır. Tur daha yüksek yerlerde yaşar.

Asyanın dışında, Avrupa'da bir kaç ege adasında ve Crete adasında türüne rastlandıysada, yerel keçilerle melezlendiği için Ibex olarak addedilmemektedir.

Ibex Zirvelerin Lordu lakabına layık görülmüş, avı mükemmel ve bir o kadar zor olan, boynuzları harikulade trofe değeri taşıyan önemli bir av hayvanıdır.